موج اعتراضاتی که در فرانسه شکل گرفته، ریشه در یک بحران چندلایه دارد که جنگ آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران به آن دامن زده است. اعتراضاتی که ابتدا با مطالبات دانشآموزان درباره وضعیت نامناسب مدارس و کمبود امکانات آموزشی آغاز شد، بهتدریج به جنبشی گستردهتر علیه گرانی، کاهش کیفیت خدمات عمومی و دشواری تأمین هزینههای زندگی تبدیل شد. در تظاهرات روز شنبه ۱۷ اکتبر، بنا بر اعلام وزارت کشور فرانسه، حدود ۵۵۰ هزار نفر در سراسر کشور به خیابانها آمدند و اتحادیه کارگری CGT شمار شرکتکنندگان را ۸۰۰ هزار نفر برآورد کرد. در حاشیه این تجمعات، درگیری با پلیس، آتشسوزی و تخریب شماری از ساختمانهای عمومی و فروشگاهها نیز گزارش شد و رویترز این ناآرامیها را از شدیدترین موجهای اعتراض و آشوب در دهههای اخیر فرانسه توصیف کرد. نکته مهم آن است که این اعتراضات صرفاً واکنشی به یک مشکل اقتصادی نیست، بلکه بازتاب انباشت نارضایتیهایی است که جنگ و پیامدهای آن، به عنوان یک کاتالیزور، آن را به سطح انفجار رسانده است.
حلقه اتصال این جنگ به نارضایتی فرانسویها، بازار جهانی انرژی و اختلال در مسیرهای انتقال نفت است. نگرانی درباره امنیت کشتیرانی در تنگه هرمز و افزایش هزینه تأمین انرژی، قیمت سوخت را در اروپا بالا برده و برای کشوری مانند فرانسه که خانوارها، کشاورزان، رانندگان و بسیاری از کسبوکارهای آن به سوخت وابستگی مستقیم دارند، این به معنای افزایش هزینه رفتوآمد، حملونقل کالا و تولید است. رویترز در گزارشی در ۳۰ سپتامبر اعلام کرد نرخ تورم فرانسه در ماه سپتامبر به ۳.۴ درصد رسید، در حالی که این رقم در ژوئیه ۲.۶ درصد بود و افزایش قیمت نفت و گاز در پی جنگ ایران از عوامل اصلی تشدید تورم معرفی شد. این ارقام نشان میدهد که شوک انرژی، برخلاف ادعاهای مربوط به محدود بودن پیامدهای جنگ به منطقه، به اقتصاد روزمره اروپاییها نیز سرایت کرده است. فشار ناشی از گرانی سوخت در کنار مشکلاتی قرار گرفته که فرانسویها پیش از جنگ نیز با آن مواجه بودند؛ از جمله کاهش قدرت خرید، نگرانی درباره آینده خدمات عمومی و محدودیتهای بودجهای دولت.
شاید مهمترین اعتراف به تأثیر جنگ علیه ایران بر ناآرامیها در فرانسه، سخنان خود امانوئل مکرون باشد. رئیسجمهور فرانسه در ۱۸ اکتبر، در توضیح سفرش به کشورهای حاشیه خلیج فارس، اعلام کرد هدفش تأمین امنیت منابع انرژی فرانسه و کاهش فشار ناشی از افزایش قیمت سوخت است. مکرون با اشاره مستقیم به منشأ بحران انرژی گفت افزایش قیمت سوخت از غرب آسیا و جنگی سرچشمه میگیرد که آمریکا و رژیم صهیونیستی در ماه فوریه آغاز کردند و تأکید کرد: «این درگیریای است که فرانسه در آن شرکت نکرده و ما در حال تحمل پیامدهای آن هستیم.» این سخنان که روز ۲۰ اکتبر در گزارش روزنامه لوموند بازتاب یافت، اعترافی روشن به فراتر رفتن تبعات جنگ از مرزهای منطقه است. مکرون اکنون در حالی از ضرورت تأمین انرژی و کاهش فشار قیمتها سخن میگوید که دولتش باید با موجی از نارضایتی اجتماعی و اعتراضات گسترده نیز مقابله کند و همزمان با فشار بازارهای مالی برای انضباط بودجهای روبهروست. آنچه امروز در فرانسه رخ میدهد، نمونهای از هزینههای غیرمستقیم جنگ است؛ هزینههایی که نه فقط دولتهای درگیر، بلکه شهروندان کشورهای دیگر نیز متحمل میشوند و برای مکرون، بحران کنونی تنها مسئلهای در حوزه انرژی یا سیاست خارجی نیست، بلکه به مسئلهای داخلی و سیاسی تبدیل شده است.