در آستانه چهلوهشتمین اجلاس کمیته میراث جهانی یونسکو در بوسان، نام چغازنبیل بار دیگر بهعنوان نخستین روایت ایران در حافظه جهانی بر سرِ زبانها افتاده است. این زیگورات باشکوه که در دل دشت خوزستان و در نزدیکی شوش باستان جای گرفته، بیش از سه هزار و ۲۰۰ سال پیش به فرمان «اونتاش ناپیریشا»، پادشاه بزرگ ایلام، ساخته شد. چغازنبیل که در زبان لری به معنای «تپه سبدیشکل» است， نیایشگاهی بود برای خدایان ایلامی «اینشوشیناک» و «ناپیریشا»؛ مجموعهای عظیم از زیگورات، معابد و کاخها که با سه دیوار بزرگ و تو در تو احاطه شده بود. این بنا که بزرگترین و سالمترین زیگورات باقیمانده از جهان باستان به شمار میرود، در سال ۱۹۷۹ میلادی و در سومین نشست کمیته میراث جهانی، بهعنوان نخستین اثر ایران در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسید.
چغازنبیل، با قاعدهای مربعشکل به ابعاد ۱۰۵ متر در هر ضلع، عمدتاً با آجر و ساروج ساخته شده و نمای آن زمانی با کاشیهای لعابی آبی و سبز و موزاییکهایی از شیشه و عاج تزیین یافته بود. هرچند ارتفاع کنونی آن به ۲۴ متر میرسد، برآوردها نشان میدهد که این بنا روزگاری بیش از دو برابر این ارتفاع داشته است. پیچیدگیهای مهندسی، دانش دقیق شهرسازی و شکوه معماری این مجموعه، چغازنبیل را نهتنها به یکی از برجستهترین یادگارهای تمدن ایلام، بلکه به بخشی از حافظه مشترک بشریت تبدیل کرده است. امروز و در آستانه برگزاری چهلوهشتمین اجلاس میراث جهانی در بوسان، این اثر کهن یک بار دیگر یادآور میشود که ایران، پیش از هخامنشیان و حتی ساسانیان، دارای تمدنی پیشرفته و نیایشگاهی با شکوه و عظمتی بینظیر بوده است.