در گفت وگویی اختصاصی با شبکهٔ جهانی الکوثر، شیخ احمد تجانی، متفکر چادی، تأکید کرد که گفتمان امام شهید خامنه ای از چارچوبهای قومی و طائفی فراتر رفته و به ارزشهای عدالت انسانی پرداخته است. وی با تأکید بر اینکه فتوای تاریخی ایشان مبنی بر تحریم اهانت به نمادهای اهل سنت، سدی مستحکم و مانعی نیرومند بود که عرصهٔ اسلامی را از فتنه ها مصون داشت و وحدت امت را حفظ کرد، بر اهمیت این اقدام تأکید ورزید.
شیخ احمد تجانی محمد جرمه خاطر، عالم و تحلیلگر فکری چادی، در خوانش تحلیلی خود توضیح داد که حفظ ثبات موضع در سیرهٔ حضرت امام شهید سید علی خامنه ای، اساساً بر مرجعیتی استوار و رصین تکیه دارد که مواضع ثابت را امتدادی حتمی از اصول «یاری مظلومان» و «مبارزه با استکبار» به مثابه اصلی ایمانی و اعتقادی میداند، نه صرفاً یک گزینهٔ سیاسی تاکتیکی و گذرا؛ این نگاه راهبردی است که چالشهای بینالمللی و فشارهای مستمر را به آزمونهای حقیقی ایمانی تبدیل میکند و در نتیجه، زمینهٔ عقبنشینی در مواضع اساسی امت را به حداقل میرساند و از میان میبرد.
تجانی اشاره کرد که ثبات امام بر الگویی تاریخی و زنده استوار است که از وقایع کربلا و صدر اسلام الهام گرفته است؛ بدین معنا که پیروزی حقیقی نه با دستاوردهای مادیِ آنی، بلکه با راستیِ مسیر و استواریِ اصل سنجیده میشود. این حقیقت در مدیریت حکیمانهٔ ایشان در مواجهه با انتظارات و پیشبینیها به روشنی نمایان بود؛ ایشان با پرهیز از شتابزدگیِ نسنجیده و فراهم آوردن فضاهایی آگاهانه برای انعطاف در وسایل و مکانیسمها، در عین حال پایبندیِ سختگیرانه به اهداف و غایات اساسی را حفظ نمودند.
در همین راستا، شیخ احمد تجانی تأکید کرد که موفقیت امام شهید خامنهای در ارائهٔ الگویی رهبریِ استثنایی، در آمیزشِ دقیقِ عمق دینی با بینش سیاسیِ نافذ نهفته است؛ نقش ایشان نه تنها به مرجعیتی دینی و فقهی محدود نبود، بلکه رهبری ایشان با اصالت دینی و همراه با آیندهنگریِ دقیق، و تبدیلِ اصول و متون به نیروی سیاسیِ کارآمد در عرصهٔ عمل، همراه با تلفیقِ خلاقانهٔ بنیانگذاریِ نظری و کاربستِ عملی، ویژگی مییافت.
وی افزود که آنچه به گفتمان امام این حضورِ تأثیرگذار و مستمر را در محافل گوناگون فکری و مردمی بخشید، همان تلفیقِ بیهمتای عمق فکری، صداقتِ مردمی و رؤیای راهبردی بود؛ به گونهای که ایشان همزمان عقل و روح را مخاطب قرار میداد و انسان را در هر کجا که هست، با در نظر داشتن ارزشهای عدالت، کرامت و استقلال، و به دور از هرگونه گفتمان قومی یا طائفیِ تنگنظرانه، خطاب میکرد. همین ویژگی دقیقاً سبب شد که گفتمان ایشان در وجدان ملتهای اسلامی، بهویژه در بستر مقاومت و مقابله با ظلم، گسترهٔ عمیقی یابد؛ چرا که سخن او نه تنها به ایران، بلکه به تمامی امت اسلامی و نیز به انسان معاصری که در نظام جهانیِ ستمگر و مستکبر احساس غربت میکند، جهت داشت.
متفکر چادی در ادامهٔ گفتوگوی خود تصریح کرد که حضرت امام توانست با اقتدار، فیلسوف و سیاستمدار، دانشجو و عالم، کشاورز و مجاهد را به یک زبانِ واحد مخاطب قرار دهد؛ زبانی که از مرجعیت دینی نشأت میگرفت، اما پنجرههای گستردهای به سوی عقلانیت، علوم و جامعهشناسی میگشود و بدینسان پلهای مستحکمی میان جریانهای گوناگون فکری در جهان اسلام ایجاد کرد. آنچه ایشان را در وجدانها ماندگار ساخت، نه تنها آنچه گفت، بلکه چگونگیِ گفتن، مخاطبانِ سخن و روح و اعتباری بود که با آن سخن میگفت؛ گفتمان او فکری پویا، روحی تپنده و قضیهای زنده بود و همین امر، تداوم تأثیر و حضورِ همیشهتازهٔ او را، با وجود فقدان جسمانیاش، تبیین میکند.
شیخ احمد تجانی در پایانِ خوانش خود که از طریق شبکهٔ کوثر ارائه شد، بر میراث فکریِ وحدت اسلامی در مکتب امام تمرکز کرد و یکی از برجستهترین تجلیات این رؤیا را نگاه امام شهید خامنهای به وحدت اسلامی به مثابه «ضرورتی راهبردی و اخلاقی» و الزامآور دانست؛ امری که بهطور عملی و در بالاترین سطوحِ مسئولیت شرعی در مواضع محوری و سرنوشتسازی تجسم یافت که در رأس آنها، فتوای تاریخیِ پیشگامانهٔ ایشان مبنی بر تحریم اهانت به نمادهای اهلسنت و مادران مؤمنان قرار دارد. این فتوا، گامی پیشرو و سرنوشتساز در رویارویی با فتنههای مذهبی، مسدودسازیِ راههای گسست، تحکیمِ عرصهٔ اسلامی و حراست از آن در برابر نفوذ استعماری به شمار میرود.
گفتوگو را انجام داد: دکتر معصومه فروزان