ابعاد و بیسابقگی خسارتها
گزارش انبیسینیوز از خسارت چندین میلیارد دلاری به تأسیسات سیا و دیگر نهادهای جاسوسی آمریکا در غرب آسیا، نه یک ادعای تبلیغاتی، بلکه افشای یکی از بزرگترین شکستهای اطلاعاتی-امنیتی واشنگتن از زمان تأسیس سیا در ۱۹۴۷ است. اصابت دقیق پهپادهای ایرانی به مرکز سیا در ریاض (با دو موج حمله هماهنگ)، انهدام کامل سامانههای راداری پیشرفته AN/TPY-2 در اردن و AN/FPS-12 در قطر، و تخریب بیش از ۱۰۰ هدف در هشت کشور منطقه، نشان از یک عملیات ترکیبی با دقتی بیسابقه دارد. هزینههای بازسازی که برخی منابع آن را بیش از ۵ میلیارد دلار فقط برای زیرساختهای فیزیکی برآورد کردهاند، کنگره آمریکا را با ضرورت تأمین بودجهای عظیم برای بازسازی شبکه اطلاعاتی مواجه ساخته است.
نقش روسیه و ابعاد فنی؛ همکاری یا ارتقای فناوری؟
تحقیقات محرمانه اطلاعاتی آمریکا درباره نقش احتمالی روسیه در پشت پرده این حملات، دو فرضیه جدی را مطرح میکند: نخست، اشتراکگذاری اطلاعات دقیق برای شناسایی اهداف باارزش؛ و دوم، ارتقای فناوری پهپادهای شاهد-۱۳۶ با سامانه ناوبری ماهوارهای پیشرفته «کومتا-ام» که دقت آنها را در برابر جنگالکترونیک به طرز چشمگیری افزایش داده است. یک نهاد اطلاعاتی غربی به این نتیجه رسیده که روسیه «به احتمال قوی» در این فرایند نقش داشته، هرچند محققان هنوز به تأیید نهایی درباره استفاده مستقیم از اطلاعات جاسوسی روسیه برای حمله به سفارت ریاض دست نیافتهاند. این همکاری احتمالی، معادله قدرت در غرب آسیا را به نفع محور تهران-مسکو تغییر داده و نشان میدهد که ایران دیگر به تنهایی، بلکه با پشتوانه فنی یک قدرت هستهای، در برابر شبکه اطلاعاتی آمریکا قرار گرفته است.
پیامدهای راهبردی؛ بحران اعتماد و چالش پدافندی
فراتر از خسارت مالی، این حملات سه پیامد راهبردی جدی برای آمریکا به همراه داشته است:
- نخست، مصرف ۶۵ درصد از موشکهای پاتریوت و ۳۸ درصد از سامانههای تاد (THAAD) در طول ۴۰ روز جنگ، که پنتاگون را با بحران جدی ذخایر راهبردی مواجه کرده و سؤال از توانایی پاسخدهی به جبهههای دیگر (مانند اروپا یا شرق آسیا) را مطرح میکند.
- دوم، افشای آسیبپذیری شدید پایگاههای آمریکا در برابر حملات ترکیبی موشکی-پهپادی که کارشناسانی مانند ست جونز از مؤسسه امریکن انترپرایز، آن را نشانهای از ناآمادگی پدافندی واشنگتن میدانند.
- سوم، ایجاد یک بحران اعتماد عمیق میان متحدان منطقهای آمریکا (عربستان، امارات، قطر، اردن و کویت) که شاهد بودند تأسیسات اطلاعاتی و نظامی آنها در تیررس حملات دقیق ایران قرار گرفته و سامانههای پدافندی آمریکا نتوانسته از آنها محافظت کند. بازیابی کامل توان عملیاتی و اطلاعاتی واشنگتن در غرب آسیا، نه به بودجهای ۶۷ میلیارد دلاری، که به بازتعریف کلان استراتژی نظامی-اطلاعاتی آمریکا در برابر محور مقاومت نیاز خواهد داشت.
۱ لید کوتاه
گزارش انبیسی از خسارت چندین میلیارد دلاری به تأسیسات سیا در ریاض و سلیمانیه و انهدام ۱۶ پایگاه آمریکا در جنگ ۴۰ روزه، یکی از بزرگترین شکستهای اطلاعاتی واشنگتن از ۱۹۴۷ را افشا کرد؛ حملاتی که با دقت بیسابقه و احتمالاً پشتوانه فنی روسیه، مصرف ۶۵ درصد پاتریوتها و بحران اعتماد متحدان منطقهای را برای پنتاگون به همراه داشته است.
۳ تیتر کوتاه، تحلیلی و پرسشی
۱. آیا روسیه معمار ضربه تاریخی به سیا بود؟ رمزگشایی از نقش «کومتا-ام» در پهپادهای شاهد
۲. ۶۵ درصد پاتریوتها در ۴۰ روز سوخت؛ پنتاگون چگونه بحران ذخایر راهبردی را مدیریت میکند؟
۳. از ریاض تا سلیمانیه؛ چرا سامانههای پدافندی آمریکا نتوانستند از ۱۰۰ هدف در ۸ کشور محافظت کنند؟