ایران در ماه گذشته طی پنج روز فشرده امواجی از پهپادها و موشکها را به سمت نیروهای آمریکایی در سه پایگاه اردن شلیک کرد تا پدافند هوایی قدرتمند آمریکا را بشکند.
ایران با استفاده از موشکهای پیشرفتهای که میتوانند به ناگاه مسیر خود را تغییر دهند، سیستمهای دفاعی این پایگاهها را زیر ضربه برد و آمریکاییها را مجبور کرد ذخایر اندک موشکهای رهگیر پاتریوت خود را مصرف کنند.
در روز پنجم، ایرانیها خط دفاعی را شکستند.
در تاریخ ۱۷ ژوئیه، یک موشک به واحدهای مسکونی پیشساخته در یکی از این پایگاهها اصابت کرد که منجر به کشته شدن سه سرباز آمریکایی و مجروح شدن بیش از ۱۰۰ نفر شد. مقامات پنتاگون بعداً اذعان کردند که در حملات آن هفته در اردن، دهها نیروی دیگر نیز زخمی شده و چندین هواپیما آسیب دیدند.
این حملات همگرایی مرگبار دو روند مهم را روشن میسازد:
- نخست اینکه ایران با تداوم جنگ به دشمنی ماهرتر تبدیل شده و یاد گرفته که چگونه همزمان با گسترش میدان نبرد به اکثر مناطق خاورمیانه و به خدمت گرفتن متحدانی مانند حوثیها در یمن و شبهنظامیان در عراق، از پدافند هوایی آمریکا عبور کند.
- دوم اینکه ذخایر موشکهای رهگیر پنتاگون به سرعت کاهش یافته و این سلاحها با گذشت هر روز از این درگیری ارزشمندتر میشوند.
این دو روند اثبات واقعیتی است که در ماههای اخیر به تدریج آشکار شده است: اینکه یک ابرقدرت جهانی با قدرت نظامی عظیم ممکن است توسط یک رقیب کوچکتر مهار شود که مایل به انجام جنگ نامتقارن برای یافتن هرگونه مزیت ممکن است.
به گفته دو فرد مطلع از سطح ذخایر مهمات، پنتاگون در این جنگ بیش از ۱۵۰۰ موشک رهگیر پاتریوت استفاده کرده و کمتر از ۱۷۰۰ موشک رهگیر برایش باقی مانده است. این در حالی است که آمریکا در کل سال ۲۰۲۵ حدود ۶۰۰ موشک رهگیر تولید کرده بود.
این تخلیه سریع در حالی رخ میدهد که نیروهای ایرانی در حال مطالعه جنگ دیگری هستند. در اوکراین، روسیه از ترکیبی از موشکهای بالستیک و کروز برای منحرف کردن حواس پدافند هوایی اوکراین استفاده کرده و سپس پهپادها را وارد میدان کرده است.
متعاقباً ایرانیها هم طیفی از موشکها و پهپادها را همزمان وارد میدان میکنند تا کار برای پدافند هوایی دشوارتر شود.
به گفته دو مقام آمریکایی، تنها در یک روز از آن هفته مرگبار در ماه گذشته، نیروهای آمریکایی در خاورمیانه حدود ۵۰ موشک رهگیر پاتریوت شلیک کردند که هزینه هر کدام حدود ۴ میلیون دلار است.
کارشناسان میگویند تهران از زمان آغاز این درگیری در بیش از پنج ماه پیش، منتظر این لحظه بوده است. در جریان جنگ ۱۲ روزه در سال گذشته، رهبران ایران دیده بودند که اسرائیل و آمریکا چقدر سریع موشکهای رهگیر خود را برای سرنگونی رگبارهای پهپادی و موشکی ایران مصرف کردند.
حمله اردن اولین باری نبود که ایران مهارتها و تاکتیکهای خود را با مختصات این جنگ منطبق میکرد.
در ماه آوریل، ایران یک فروند جنگنده F-15E آمریکایی را در آسمان جنوب کشورش با یک موشک دوشپرتاب سرنگون کرد. یک مقام ارشد نظامی آمریکا میگوید در این مورد، ایران از اوکراین درس گرفته بود و دستهای از پهپادها را در منطقهای که جنگندههای آمریکایی نفوذ کرده بودند مستقر کرده بود.
خدمه جنگنده سرنگونشده بعداً در مصاحبه با مقامات پنتاگون گفتند که سامانه دفاعی F-15E تنها نیم ثانیه قبل از اصابت موشک دوشپرتاب ایران به این جنگنده پیشرفته ۶۰ میلیون دلاری، هشدار داده بود. مقامات نظامی آمریکا به این نتیجه رسیدند که پهپادها سه داده حیاتی را به فرماندهان ایرانی میدادند که به آنها در هدف قرار دادن F-15E کمک کرده است: موقعیت مکانی GPS، سرعت و جهت آن.
حتی در طول وقفههای نبرد، ایران همچنان تاکتیکهای خود را توسعه داده است. وقتی حوثیها در یمن ماه گذشته وارد جنگ شدند، کارشناسان گفتند این امر نشاندهنده آن است که ایران میخواهد ظرفیت پدافند هوایی آمریکا و متحدانش را در تمامی جهات مشغول کند.