آیین سنتی علمگردانی روستای تاریخی هزاوه از توابع شهرستان اراک، با قدمتی حدود ۳۰۰ سال، هر سال در ماه محرم برگزار میشود. در این مراسم، علم هیئت سادات هزاوه بر دوش عزاداران با لباسهای مشکی و شالهای سبز، خانهبهخانه در محلههای روستا گردانده میشود تا اهالی ضمن زیارت علم، نذورات خود را ادا کنند. عزاداران در حالی که به چاووشخوانی میپردازند، علم را به درب خانههای اهالی محل برده و مردم نذورات خود را به علمدار تقدیم کرده و پارچههایی را که نذر کردهاند، به علم گره میزنند.
در این آیین، نذرکنندگان شالی از علم باز میکنند و پس از برآورده شدن حاجت، سال بعد دو شال به آن میافزایند. افراد دیگری نیز که حاجتی دارند، پارچهای را از علم برمیدارند و تا سال آینده نگه میدارند تا حاجتشان برآورده شود.
علمگردانی در روز عاشورا، با بردن علم به تپهای موسوم به «مبارک» و عزاداری و سینهزنی ادامه مییابد و علم دوباره به امامزاده احمد (ع) برگردانده میشود و پنجه طلائیرنگ آن جدا شده و در نزد یکی از سادات تا محرم سال بعد به امانت گذاشته میشود. این آیین در فرهنگ بومی روستای هزاوه مظهر رشادت علمدار کربلا است و در سال ۱۳۹۱ به شماره ۶۹۶ در فهرست آثار ناملموس کشور به ثبت رسیده است.