تجاوز آمریکا و رژیم صهیونیستی به خاک ایران، علاوهبر تبعات امنیتی در منطقه بر اقتصاد جهانی نیز تاثیر منفی برجای گذاشته است. بلافاصله پس از توقف عبور و مرور کشتیها در تنگه هرمز در ساعات اولیه جنگ، شوک بزرگی به بازارها جهانی از جمله در بخش حاملهای انرژی وارد شد.
توقف تولید گاز در قطر و اعمال محدودیت در تردد نفتکشها و کشتیهای حامل گاز طبیعی موجب شده تا قیمت گاز در بازار جهانی با جهشی سنگین مواجه شود. قیمت گاز به فاصله چند روز از آغاز جنگ، هم اکنون ۲ برابر شده و فشار اقتصادی به خصوص بر کشورهای اروپایی را افزایش داده است.
به گزارش بلومبرگ، ارزیابیها حاکی از آن است که در صورت تداوم بحران در غرب آسیا و اعمال محدودیت تردد در تنگه هرمز این روند افزایش قیمت گاز ادامه پیدا کرده و اقتصاد شکننده اروپا را بیش از پیش درگیر خواهد کرد. سطح ذخایر گاز اروپا در پایان ماه مارس تنها بین ۲۲ تا ۲۷ درصد خواهد بود، رقمی که به طور قابل توجهی کمتر از میانگین پنجساله ۴۱ درصدی است و نگرانیها درباره امنیت انرژی قاره سبز را افزایش داده است.
همزمان با رشد فزاینده قیمت گاز، قیمت نفت در جهان نیز در حال افزایش است و به گزارش رسانه آمریکایی، تا روز پنجشنبه قیمت نفت خام آمریکا با ۵.۶ درصد افزایش به ۷۸.۸۰ دلار در هر بشکه رسید. قیمت نفت خام نیز به ۷۸.۹۸ دلار در هر بشکه رسیده و رکوردهای قبلی این بحران را شکسته است. این بالاترین سطح قیمت نفت در طول یک روز از ۱۶ ژانویه ۲۰۲5 است.
همچنین، قیمت نفت برنت یک دلار و ۶۷ سنت معادل ۲.۰۵ درصد افزایش یافت و به 85 دلار و هفت سنت در هر بشکه رسید.
سطح قیمت بالاتر نفت تأثیر مستقیمی بر قیمت بنزین دارد که در حال حاضر در بالاترین سطح ۱۱ ماهه خود قرار دارد. در آمریکا قیمت بنزین در هر گالن از مرز ۳ دلار عبور کرده و به حدود ۳ دلار و 39 سنت رسیده است و برخی تحلیلگران حتی از احتمال افزایش آن تا محدوده ۳ دلار و ۳۰ سنت در هفتههای آینده سخن میگویند. کریس رایت، وزیر انرژی آمریکا هم تاکید کرد که باتوجه به ادامه جنگ، قیمت بنزین ممکن است بیش از این افزایش یابد.
یکی از بخشهای تاثیرگذار در اقتصاد جهانی که همواره از بحرانهای منطقهای بیشترین تاثیر را میپذیرند، بازارهای بورس است که این نوسانات سهام در درگیری ایران با جبهه عبری-غربی نیز به خوبی قابل رویت است.
بنابراین، با باز شدن بازارهای بورس آمریکا در روز پنجشنبه، حدود یک تریلیون دلار از ارزش بازار سهام این کشور از بین رفت. بر اساس گزارشها، شاخص اساندپی ۵۰۰ حدود ۱.۴۴ درصد افت کرد و ۸۷۰ میلیارد دلار از دست داد. شاخص نزدک ۱.۶۴ درصد سقوط کرد و ۶۴۰ میلیارد دلار از دست داد.
شاخص داوجونز هم با سقوط ۱.۶۹ درصدی ۳۸۰ میلیارد دلار از ارزش خود را از دست داد. سقوط شاخص راسل هم ۲.۴۵ درصد بود و ارزش این سهام هم ۸۰ میلیارد دلار از بین رفت.
علاوهبراین، توقف کشتیها و جهش شدید هزینههای بیمه و حملونقل، زنجیره تأمین جهانی را با اختلال جدی مواجه کرده است. در همین راستا، خطوط بزرگ کشتیرانی از جمله مرسک، اماسسی و سیامای-سیجیام تردد در منطقه را متوقف کرده و مسیر کشتیهای خود را به مسیرهای جایگزین مانند دماغه امید نیک تغییر دادهاند، اقدامی که ۱۵ تا ۲۰ روز به زمان حملونقل میافزاید. کارشناسان هشدار میدهند پیامد این اختلالها تنها به بازار انرژی محدود نمیشود و امنیت غذایی کشورهای حاشیه خلیج فارس را نیز تهدید میکند، کشورهایی که حدود ۸۵ تا ۹۰ درصد مواد غذایی مورد نیاز خود را از طریق حملونقل دریایی تأمین میکنند.