عبدالرضا مجدی، محقق و پژوهشگر موسیقی مقامی و نواحی ایران، در گفتگو با ایکنا در نخستین درسگفتار «ماه و نوا» که به مناسبت ماه رمضان'>ماه رمضان برگزار شد، به پیشینه و جایگاه آواها و نواهای معنوی و مذهبی میان ایرانیان پرداخت. وی با اشاره به اهمیت حرکت اجرام آسمانی به ویژه ماه و خورشید برای اجرای مناسک معنوی، اظهار داشت که نخستین کسانی که تقویم قمری را به صورت علمی دنبال کردند، به احتمال زیاد «بابلیها» بودهاند و ایران باستان نیز حتی پیش از پذیرش اسلام، همچنان پیرو تقویم قمری-شمسی بوده است.
بیشتر بدانید
ایران در مسابقات مفازا؛ تلاوت سید مهرداد صالحی در جمع نخبگان قرآنی جهان| إن للمتقین مفازا
پژوهشگر عراقی: چگونه عادیسازی، رسانه را به بازتعریف مفاهیم مقاومت واداشت؟| الوجه الآخر
مجدی با اشاره به سابقه کهن «نوبتنوازی» در ایران باستان، به متنی عیلامی از تمدن شوش اشاره کرد که نشان میدهد در معبد «اینشوشینک»، اجرای موسیقی آوازی و سازی همزمان با طلوع آفتاب، میانه روز و غروب خورشید برگزار میشده است. این پیشینه تاریخی بیانگر آن است که توجه به اوقات شرعی و اجرای نغمههای آیینی در سحرگاهان و شامگاهان، ریشهای عمیق در فرهنگ ایرانی دارد که پس از اسلام نیز با مناسک ماه رمضان'>ماه رمضان تداوم یافته است.
وی در ادامه درباره مسئله رویت ماه (استهلال) تصریح کرد که در گذشته این امر اهمیتی ویژه داشته و در هر منطقه بهطور جداگانه انجام میشده است، در حالی که امروزه به صورت کاری علمی و رصدی در ساحت نجوم و اخترشناسی درآمده است. این تحول از رویت محلی تا رصد علمی، نشاندهنده تداوم توجه به پدیدههای نجومی در فرهنگ اسلامی-ایرانی و پیوند آن با مناسک مذهبی بهویژه در ماه رمضان'>ماه رمضان است.